TCMB Faiz Oranı

Merkez Bankamız mevcut durumda piyasaya borç verme ve piyasadan borç alma faiz oranlarını belirlemek suretiyle TL’nin piyasa faizine müdahale etmeye çalışıyor. Müdahale etmeye çalışıyor diyoruz, zira Merkez Bankamızın bu alanda çok da fazla bir hareket alanı yok. Üstelik, bu müdahale aracını da olabildiğince karıştırdı ve piyasalara iletmek istediği mesajı da veremez oldu. Şüphesiz bu durum, para otoritesinin bağımsızlığını kısmen de olsa yitirmesinin sonucu. Bu ayrı bir konu. Faiz oranlarını belirleme sürecine bakacak olursak; TCMB’nin piyasayı üç farkı kanaldan fonladığını görüyoruz.

 

  1. Haftalık Repo Piyasası
  2. Gecelik O/N
  3. Geç Likidite Penceresi

 

Para otoritesi olarak Merkez Bankalarının yapması gereken; piyasaya vermek istediği mesajı net ve doğrudan iletebilmesi ve piyasanın da önünü görebilmesi için piyasadan hangi faiz ile borç alacağını ve borç vereceğini net biçimde tanımlamasıdır. Bizim Merkez Bankamız da eskiden bunu büyük ölçüde yapıyor ve Haftalık Repo Piyasası faiz oranını gösterge niteliğinde kullanıyor idi. Sonraları, çeşitli baskılar ile faizi artırmama baskısı altına girdiği ve fakat artırması da gerektiği gibi bir döneme girildiğinde bir Zihni Sinir projesi ile koridor olarak tanımladığımız Gecelik piyasanın borç verme üst tavanını da kullanmaya başladı. Böylelikle, faizi artırma zorunluluğunu yerine getirmiş olurken, gösterge niteliği kalmamış gösterge faizini de düşük göstermiş oluyordu. Geçen zaman ile birlikte, faizi artırmama baskısı, faizi artırma zorunluluğu ile birlikte büyüyüp ağırlaşınca bu da yetmez oldu ve bir üçüncü yol bulunması gerekti. Bunun için de fazla bir arayışa girmeden, 2001 krizinden sonra oluşturulan ve kullanılmasına ihtiyaç duyulmayan, kullanılmasına da iyi göz ile bakılmayan Geç Likidite Penceresinde aranan bulundu. Zira bu faiz oranını yüksek olması tabiatı gereği idi. Kullanan Bankalara kötü gözle bakılıyor ama olsundu. Neticede gelinen noktada piyasa bu üç kanal ile fonlanır oldu.

 

Güncel faiz oranları şöyle;

  • Haftalık Repo Piyasası: %8
  • Gecelik O/N : %7,25 – %9,25
  • Geç Likidite Penceresi: %12,25

 

Piyasa, elbette bu üç oranı birden takip etmek zor olacağı için bu üç faizin ağırlıklı ortalamasını “Ağırlıklı Ortalama Fonlama Maliyeti” olarak kendisine gösterge olarak aldı. Son haftada örneğin AOFM %12’ye yakın bir seviyede gerçekleşti. Piyasa artık TCMB faiz oranı dediği zaman bu oranı anlıyor ve gösterge olarak kabul ediyor.

 

 

 

You may also like...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir